Özel bir motor yat kullanmak için sahip olmanız gereken ehliyet, resmi adıyla Amatör Denizci Belgesi (ADB)‘dir. 2026 yılı itibarıyla bu alanda yapılan en büyük devrim, ehliyetin tek tip olmaktan çıkıp teknenin boyuna göre iki sınıfa ayrılmasıdır.
İşte Ocak 2026’da yürürlüğe giren yeni düzenlemeyle birlikte motor yat ehliyeti alma rehberi:
1. Yeni Düzenleme: ADB 10 ve ADB 24 Farkı
2026 yılına kadar alınan tüm ADB belgeleri 24 metreye kadar yetki veriyordu. Yeni yönetmelikle ehliyetler iki kategoriye ayrıldı:
- ADB 10: Tam boyu 10 metreye kadar olan özel tekneleri kullanma yetkisi verir. İlk kez ehliyet alacaklar için başlangıç seviyesidir.
- ADB 24: Gövde boyu 24 metreye kadar olan özel tekneleri kullanma yetkisi verir. Bu ehliyeti alabilmek için artık en az 12 ay boyunca ADB 10 sahibi olma şartı getirilmiştir.
Önemli Not: Mevcut (eski tip) belge sahipleri, 5 yıl içinde gerekli teorik eğitimi tamamlayarak belgelerini yenilemezlerse, ehliyetleri otomatik olarak “ADB 10” seviyesine düşürülecektir.
2. Başvuru Şartları ve Yaş Sınırı
- Yaş: ADB 10 için alt sınır 16, ADB 24 için 18‘dir. (18 yaş altındakiler için noter onaylı muvafakatname gereklidir).
- Eğitim: En az ilkokul mezunu olmak.
- Sağlık: “Amatör Denizci Belgesi alabilir” ibareli sağlık raporu (Sürücü belgesi olanlar, e-Devlet üzerinden ehliyet bilgilerini paylaşarak bazı kısımlardan muaf olabilir).
- Adli Sicil: Belirli suçlardan (kaçakçılık vb.) hüküm giymemiş olmak.
3. Adım Adım Ehliyet Alma Süreci
Adım 1: Online Eğitim (ADBS)
Ulaştırma ve Altyapı Bakanlığı’nın Amatör Denizci Bilgi Sistemi (ADBS) üzerinden sisteme kayıt olunur. Burada yaklaşık 10-15 saatlik bir uzaktan eğitim modülü tamamlanmalıdır. Eğitim; seyir, meteoroloji, deniz hukuku ve emniyet gibi konuları kapsar.
Adım 2: Uygulamalı Eğitim (Yeni Şart)
2026 düzenlemesiyle birlikte sadece teorik sınav yeterli değildir. Yetkilendirilmiş denizcilik kurslarında veya marinalarda düzenlenen uygulamalı eğitimleri tamamladığınıza dair sertifika sisteme işlenmelidir.
Adım 3: Sınav Başvurusu ve Randevu
Eğitimler bittikten sonra sınav randevusu alınır. Sınavlar genellikle Liman Başkanlıkları bünyesindeki dijital sınav merkezlerinde (e-Sınav) yapılır.
- Başarı Notu: 50 sorudan en az 70 puan (eskiden 60 idi) almanız gerekir.
Adım 4: Harç Ödemesi ve Belge Basımı
Sınavı kazandıktan sonra “C Kodu” ile Halk Bankası’na veya e-Devlet üzerinden harç ödemesi yapılır. 2026 yılı için belge harcı ve kart ücreti toplamda yaklaşık 750 TL – 1.200 TL bandındadır (Bu rakam her yıl güncellenir).
4. Yeni Cezalar ve Yetki Yazısı (2026 Güncellemesi)
Yeni yönetmelik, ehliyet sahiplerine ağır sorumluluklar da getirmiştir:
- Yetki Yazısı: Başkasına ait bir tekneyi kullanırken, sahibinden alınmış ve e-Devlet üzerinden tanımlanmış “Yetki Yazısı” yoksa ehliyetiniz 6 ay süreyle askıya alınır.
- Alkol Sınırı: Denizde alkollü tekne kullanmanın cezası sertleştirilmiş ve teknenin boyuna göre metre başına idari para cezası sistemi getirilmiştir.
