Tekne piyasa değeri nasıl doğru tespit edilir, hangi yöntemler kullanılır?
Tekne değer tespiti (valuation), profesyonel sörveyör veya broker tarafından yapılan karşılaştırmalı piyasa analizi ve teknik değerlendirmenin birleşimidir. Doğru değer bilmek hem satıcı hem alıcı için fiyat müzakeresinde güç sağlar.
Kullanılan başlıca yöntemler:
1. Karşılaştırmalı Piyasa Analizi (CMA):
- Benzer tekne (marka, model, yıl, boy, motor) mevcut satış ilanları incelenir
- Son 6-12 ay içinde gerçekten satılan tekne fiyatları (ilan fiyatı değil, satış fiyatı) araştırılır — broker ve sörveyörler bu veriye erişebilir
- SurveyYat, Boats.com, YachtWorld ve Türkiye’deki yerel platformlardaki veriler analiz edilir
2. Yeni Değerinden Amortisman:
- Teknenin sıfır fiyatı (tekne üretilmiyorsa benzer dönemin katalog fiyatı) alınır
- Her yıl için %5-10 değer düşümü uygulanır (büyük veya nadir markalarda düşük, kitlesel üretimde yüksek)
- Bakım geçmişine göre (+/-) düzeltme yapılır
3. Yenileme Maliyeti Yaklaşımı:
- Benzer özelliklerde bir tekne bugün yapılsaydı veya satın alınsaydı ne kadara mal olurdu?
- Sörvey bulgularındaki onarım maliyetleri değerden düşülür
Değeri etkileyen artı/eksi faktörler:
- (+) Düzenli bakım kayıtları, yeni motor veya yelken, güncel elektronik
- (+) Bilinen popüler marka, düşük motor saati, iyi iç mekan
- (-) Osmosis, kaza geçmişi, yüksek motor saati, eski elektronik
- (-) Belirsiz belgeler, charter geçmişi, uzun atıl kalma süresi
SurveyYat bağımsız değer tespiti raporunu sörvey hizmetiyle veya ayrı olarak sunar; bu rapor sigorta, kredi ve müzakere süreçlerinde resmi belge olarak kullanılabilir.
Bağımsız sörvey ile teknenizin gerçek durumunu öğrenin. Satın almadan önce veya sigorta için ABYC akredite sörveyör raporu talep edin.
Sıradaki Adım