Su hattının altındaki her delik, teknenin batabileceği bir yoldur. Deniz suyu vanaları ve gövde geçişleri küçük parçalardır ama sörveyin en kritik kalemleri arasındadır; çünkü arızaları uyarı vermeden olur.
Malzeme belirleyicidir
- Bronz
- Deniz suyunda uzun ömürlüdür; bakımla uzun yıllar kullanılır.
- Çinko kaybına dayanıklı pirinç
- Deniz suyu için üretilmiş, işaretli pirinç. İşaretsiz sıradan pirinçten ayırt edilmelidir.
- Sıradan pirinç
- Deniz suyunda çinkosunu kaybeder, yüzeyi pembeleşir ve içten zayıflar. Dışarıdan sağlam görünürken kırılabilir.
- Kompozit
- Korozyona uğramaz; doğru sistemle ve üreticinin talimatıyla monte edilmelidir.
Sörveyde kontrol
- Envanter. Su hattı altındaki tüm geçişler sayılır ve krokiye işlenir.
- Kol. Her vana elle açılıp kapatılır; sıkışmış vana acil durumda kapanmaz.
- Malzeme. Renk, işaret ve korozyon izine bakılır; şüphede karada çekiçle ya da sökülerek kontrol önerilir.
- Bağlantı. Vana ile gövde geçişinin diş tipi uyumlu mu; farklı diş tipleri sızdırmaz görünüp gevşek kalabilir.
- Hortum. Su hattı altındaki her hortum bağlantısında çift kelepçe.
- Yataklama. Geçişin iç tarafındaki takviye ve sızdırmazlık.
Teknede nerede bulunurlar?
Bir teknede su hattının altında çoğu zaman sanıldığından fazla geçiş vardır: motor soğutma suyu girişi, jeneratör ve klima girişleri, tuvalet giriş ve tahliyeleri, lavabo ve duş tahliyeleri, sintine pompası çıkışları, iskandil ve log sensörleri. Orta boy bir yelkenlide bile bu sayı onu aşabilir. Sörveyde hepsi bir krokiye işlenir; tekne sahibinin her birinin yerini bilmesi, acil bir durumda dakikalar kazandırır.
Bakımı
Deniz suyu vanaları kullanılmadıkça sıkışır. Bu yüzden her vana, sezon içinde düzenli aralıklarla açılıp kapatılmalıdır. Karadayken vana gövdesi dıştan temizlenir, iç tarafta kolun rahat hareket ettiği ve contanın sızdırmadığı kontrol edilir. Bazı vana tiplerinde yağlama gerekir; üreticinin önerdiği yağ kullanılır. Kolu zor dönen bir vana zorlanmaz; zorlanan vana kırılabilir ve kırılan vana su hattının altında bir delik bırakır.
Ne zaman değiştirilir?
- Sıradan pirinç olduğu anlaşılan vanalar ve gövde geçişleri.
- Korozyon, pembeleşme ya da yüzeyde çatlak görülenler.
- Kolu sıkışmış ve serbest bırakılamayanlar.
- Vana ile gövde geçişinin diş tipi uyumsuz olanlar.
Değişim karada yapılır. Yeni vana, gövde geçişiyle aynı malzemede ve uyumlu diş tipinde seçilir; iç tarafta takviye ve sızdırmazlık yenilenir. Bağlı hortumlar da çoğu zaman aynı anda yenilenir.
Acil durumda
Teknede su girişi fark edildiğinde ilk yapılacak iş, suyun kaynağını bulmaktır. Vanaların yerini bilen biri, ilgili vanayı kapatarak çoğu durumda girişi hemen durdurabilir. Bir hortum koptuysa ya da bir geçiş kırıldıysa, yanında bağlı duran ahşap tapa en hızlı çözümdür.
Hortum ve kelepçeler
Vananın kendisi kadar, ona bağlı hortum da önemlidir. Su hattı altındaki hortumlar deniz suyu için üretilmiş, takviyeli tipte olmalı ve her bağlantıda iki paslanmaz kelepçeyle sabitlenmelidir. Sertleşmiş, çatlamış ya da kelepçe altında şişmiş bir hortum, vana sağlam olsa bile su girişine yol açabilir. Hortumların değişim tarihi, bakım defterine yazılır.
Tekne sahibinin kendi teknesindeki vanaların basit bir listesini, yerleriyle birlikte tekne içinde görünür bir yere asması, misafirlerin ve ekibin de acil bir durumda doğru vanayı hızla bulmasını sağlar.