Aşağıdaki liste, Ege ve Akdeniz'de yapılan alım öncesi sörveylerde en sık karşılaşılan 20 bulguyu ve aciliyet sınıflarını gösterir. Amacı iki yönlü: alıcı neye dikkat edeceğini bilsin, satıcı tekneyi satışa çıkarmadan önce hangi kalemleri kapatacağını görsün.
| Bulgu | Sınıf | Açıklama |
|---|---|---|
| Deniz suyu vanası ve hortumlarda yaşlanma | A | Su alma riskinin bir numaralı kaynağı. Bronz vanada tebeşirleşme, hortumda çatlak ve tek kelepçe kullanımı en sık bulgulardır. Su hattı altındaki her hortumda çift kelepçe standarttır. |
| Şaft salmastrasında damlama | A/B | Geleneksel salmastrada sınırlı damlama normaldir; sürekli akış değildir. Keçeli tipte damlama kusurdur. Sintinede tuz izi, sorunun süresini gösterir. |
| Akü grubu ve şarj sisteminde yaşlanma | B | Kapasitesi düşmüş akü, transferde ve demirde ilk sorun çıkaran kalemdir. Bağlantılarda korozyon, gevşek kutup başı ve eksik ana sigorta sık görülür. |
| Elektrik panosunda ilave devreler | A/B | Sonradan çekilmiş, sigortasız ya da yanlış kesitte kablo; renk kodu dışı bağlantı. ABYC E-11 yaklaşımıyla en sık düzeltilen kalem budur. |
| Yakıt hattı ve filtrelerde yaş | A | Yakıt hortumunun ömrü sınırlıdır; sertleşmiş hortum sızdırır. Uzun süre yatan teknede depo dibinde su ve mikrobiyolojik tortu birikir. |
| Gövdede nem değeri yüksekliği | B/C | Tek başına osmoz değildir. Kuruma süresi, nokta sayısı ve karşılaştırma bölgesi raporda olmalıdır. Yaygın yüksek değer, jelkot altı doygunluk anlamına gelebilir. |
| Osmoz kabarcıkları | B | Küçük ve dağınık kabarcıklar yaygındır; yaygın ve büyük kabarcık ciddidir. Onarım maliyeti teknenin değerine göre değerlendirilmelidir. |
| Güverte laminatında yumuşama | A/B | Sesleme ile tespit edilir. Baba, ray ve vinç civarındaki delik çevrelerinden su girer; çekirdek ıslanır. Erken müdahale ucuz, geç kalmış müdahale güverte yenilemesi demektir. |
| Chainplate bölgesinde sızıntı izi | A | Yelkenlide arma yükünü taşıyan bölge. Tuz izi ve paslanma başlangıcı ihmal edilmemeli; iç tavanda leke varsa mutlaka açılıp bakılmalı. |
| Salma cıvatalarında korozyon | A | Yelkenli ve gulette kritik. Cıvata başlarında pas, salma-gövde birleşiminde çatlak (salma gülümsemesi) yapısal uyarıdır. |
| Dümen yatağı boşluğu | B | Dümen milinde aşırı boşluk ve mil üzerinde aşınma. Karada dümen sallanarak kontrol edilir. |
| Anot tükenmişliği | C | Basit ama ihmal edilince pervane, şaft ve deniz suyu sistemine zarar verir. Tükenme hızı bağlama yerindeki kaçak akımı da gösterir. |
| Pervane ve şaft hizasında bozulma | B | Titreşim, yatak aşınması ve şanzıman yükü. Deniz testinde devirle birlikte artan titreşim ilk işaret. |
| Motor soğutma devresinde tortu | B | Isı eşanjörü ve deniz suyu pompası impelleri. Eski impellerin kopan kanatları eşanjörü tıkar; egzozda su azalması işarettir. |
| Egzoz hortumu ve su kilidi yaşlanması | A/B | Yanma sonrası su ve gaz karışımının geçtiği hat; delinme motora su kaçırabilir. |
| Sintine pompası ve şamandıra arızası | A | Tekne sahibinin en çok güvendiği, en az test edilen sistem. Otomatik şamandıra sıkça yapışık ya da devre dışı çıkar. |
| Gaz tesisatında uygunsuzluk | A | Havalandırması olmayan dolap, esnek hortumun yaşı, dedektör eksikliği. Yangın ve patlama riskinin sessiz kalemi. |
| Can salı, yangın söndürücü ve fişek tarihleri | A/C | Vize süresi geçmiş emniyet ekipmanı sigorta ihbarında da sorun yaratır. |
| Arma ve sarma sisteminde yaşlanma | B | Tel arma ömrü sınırlıdır (genellikle 10-12 yıl). Terminallerde çatlak, sarmalda tutukluk, halatlarda UV yorgunluğu. |
| Belgelerin eksikliği | B | Bakım kayıtları, fatura ve önceki raporların bulunmaması. Belgesiz bakım, sörveyde yapılmamış sayılır ve teknenin değerini düşürür. |
1. Satıcıysanız: Satıştan Önce Kapatılacak Beş Kalem
Sörveyde çıkacak bulguların bir kısmı, birkaç yüz euroluk işle kapanır ama pazarlıkta bundan çok daha fazlasını kaybettirir. Satıştan önce şunları yaptırmak neredeyse her zaman kârlıdır:
- Deniz suyu vanaları ve hortum kelepçeleri; küçük iş, büyük algı.
- Akü grubu ve bağlantı temizliği; deniz testinde ilk göze çarpan.
- Sintine temizliği ve pompa testi; sintinedeki tuz izi hikâye anlatır.
- Emniyet ekipmanı vizeleri: geçmiş tarih, ihmalin göstergesi sayılır.
- Bakım kayıtlarının dosyalanması: belgeli tekne daha yüksek fiyata satılır.
2. Alıcıysanız: Vazgeçme Sinyalleri
- Karinada yaygın delaminasyon ya da onarılmış büyük darbe izi.
- Salma bağlantısında çatlak veya cıvatalarda ileri korozyon.
- Güverte çekirdeğinde geniş alanda ıslanma.
- Motorda kompresyon düşüklüğü ya da yağda su/metal bulgusu.
- Satıcının sörveye ya da karaya almaya izin vermemesi.
Bu kalemlerin ortak özelliği, onarım bedelinin teknenin değerine yaklaşabilmesidir. Sörvey ücretinin en çok kazandırdığı an, "alma" dediği andır.
Sık Sorulan Sorular
3. Tekneyi almadan önce durumunu öğrenin
Kara ve deniz kapsamında alım öncesi sörvey; fotoğraflı rapor, aciliyet sınıflandırması ve maliyet tahminiyle.
4. İlgili Sayfalar
Bu sayfa SurveyYat tarafından hazırlanmıştır: ABYC PROFESSIONAL MEMBER, 149 GT Yat Kaptanı, Türk Loydu Alım-Satım Sörveyi Sertifikası, MSGSÜ Yat Tasarımı Sertifikası. Son güncelleme: Eylül 2026.
Bu konuda sahada sık gördüğümüz bulgular
- Karinada osmoz kabarcıkları: Su altında, iğne ucundan mercimek büyüklüğüne kadar kabarcıklar; bazıları delindiğinde asitli sıvı çıkıyor.
- Egzoz dirseğinde korozyon: Karışım dirseğinin dışında tuz kristalleri ve pas; deniz testinde dirsek sıcaklığı yüksek.
- Isınan elektrik bağlantısı: Termal kamerada ana akü şalterinin bir kutbu çevresinden belirgin sıcak.
- Tel terminalinde kılcal çatlak: Alt çarmıh terminalinin boynunda, büyüteçle görülen boyuna kılcal çatlak.