İnşa sözleşmesinde üç şey hayati: teknik şartnameye bağlılık, aşamaya bağlı ve doğrulanmış ödeme, mülkiyet ile riskin kimde olduğu.
- Teklif; amaç, ölçülebilir sonuç, dahil/hariç kapsam, yöntem ve standartla başlar.
- Ödeme takvime değil doğrulanmış aşamaya bağlanır; her hakedişten teminat kesilir.
- Ek iş, malzeme değişikliği ve taşeron yalnız yazılı onayla.
- Maddeler iki tarafı da korur; tek taraflı metin uygulanmaz.
1. Örnek Teklif
Her başlığa dokunarak açın; ilk bölüm açık gelir.
ÖRNEK TEKLİF: YENİ İNŞA
1. Künye ve taraflar
- Teklif no, tarih ve geçerlilik süresi (ör. 30 gün)
- Yüklenici: unvan, vergi no, adres, yetkili kişi
- Müşteri: ad, adres, varsa temsilcisi (sörveyör/danışman)
- Tekne: ad, marka-model, yıl, boy, bayrak, bağlama/karaya alma yeri
- Ekler: şartname, çizimler, ekipman listesi, fotoğraflı başlangıç tespiti
2. Amaç ve beklenen sonuç
Amaç: 14 m, kompozit, iki kamaralı, açık deniz kategorisinde (ISO 12217 tasarım kategorisi B) bir gezi yelkenlisinin inşası.
Beklenen sonuç: Ekli teknik şartname ve çizimlere uygun; boş deplasman taahhüdü ±%5 (aşılırsa bedel indirimi, belirli eşikte ret hakkı); makine ile seyir hızı taahhüdü (ör. yarım yükte, sakin denizde, 2.800 d/d'da en az 7,5 knot); kabul ölçütleri sağlanmış; CE uygunluk belgesi ve kullanıcı el kitabı teslim edilmiş tekne.
Sonuç ölçülebilir yazılır; "iyi durumda" bir sonuç değildir.
3. Kapsam: dahil, hariç, varsayımlar
| Kalem | Durum |
|---|---|
| Tasarım, yapısal hesap (ISO 12215), stabilite (ISO 12217) | Dahil |
| Kalıp, laminasyon, güverte, iç mekân | Dahil |
| Makine, elektrik, sıhhi tesisat, yakıt sistemi | Dahil: şartname eki |
| Arma ve yelkenler | Dahil: marka/model şartnamede |
| CE uygunluk süreci ve onaylanmış kuruluş ücreti | Dahil |
| Seyir elektroniği | Opsiyon: ayrı fiyat |
| Teslim limanına transfer | Hariç |
Varsayımlar: teklifin dayandığı her kabul (erişim, mevcut durum, malzeme bulunabilirliği) ayrıca yazılır. Varsayım tutmazsa değişiklik emri doğar; sürpriz değil.
4. Yöntem ve uygulanacak standartlar
Yapı ISO 12215 ya da seçilen klas kuralına göre hesaplanır ve laminasyon şemasıyla birlikte teklife eklenir. Kompozitte üretim yöntemi (el yatırması ya da infüzyon), reçine sistemi ve atölye sıcaklık-nem sınırları; metalde kaynak prosedürü ve kaynakçı yeterliği yazılır. Stabilite ISO 12217'ye göre gösterilir.
Ortak maddeler
Yeterlilikler, müşteriden gereksinimler, fiyat yapısı, değişiklik emri düzeni, gecikme, uyuşmazlık: bu maddeler her teklif türünde aynıdır; tam metinleri refit teklifi örneğinde.
7. Süreç, takvim ve kontrol noktaları
| Aşama | İş ve kontrol noktası | Süre |
|---|---|---|
| 1 | Sözleşme, şartname ve çizim onayı | Ay 0-1 |
| 2 | Kalıp ve gövde laminasyonu; kalınlık ölçümü | Ay 2-5 |
| 3 | Yapısal elemanlar ve güverte birleşimi; kapatmadan kontrol | Ay 5-7 |
| 4 | Sistem montajı: kapatmadan kontrol | Ay 7-10 |
| 5 | Makine ve tahrik, arma | Ay 10-12 |
| 6 | Denize iniş, deniz testi, ağırlık tartımı | Ay 12-13 |
| 7 | Kabul, eksik listesi, teslim | Ay 13-14 |
Kontrol noktasında iş durur; müşteri veya temsilcisi görmeden devam edilmez.
8. Araçlar, ekipman ve malzeme
Malzeme listesi şartnamenin bölüm numaralarına bağlanır. Laminat kalınlığı gövde geçişi kesim parçalarından ölçülür; boya kuru film kalınlığı her katta kayda geçer. Ağırlık, inşa boyunca ağırlık hesabıyla izlenir ve suya inişten sonra tartım ya da meyil deneyiyle doğrulanır.
11. Ödeme planı
%30 sözleşme (avans teminat mektubu ya da inşa halindeki teknenin/malzemenin müşteri adına kaydı karşılığı) · %20 gövde laminasyonu doğrulandı · %15 güverte birleşimi · %15 sistem montajı · %10 denize iniş · %10 kabul (yarısı eksik listesi kapanınca)
Her ödeme, aşamanın tamamlandığının fotoğraf ve ölçümle doğrulanmasına bağlıdır.
12. Kabul ve teslim
- Kabul ölçütleri (ölçüm, test, deniz testi değerleri)
- Numaralı ve fotoğraflı eksik listesi, kapanma tarihi
- Belge teslimi: garanti, kılavuz, test kayıtları, şemalar
13. Garanti
Sistemler ve işçilik 24 ay (alıcı tüketiciyse 2 yıl zaten yasal asgaridir); gövde yapısı ve su geçirmezlik için 3-5 yıl ayrıca pazarlık edilir; üretici garantili ekipman üretici koşullarıyla, tersane koordinasyonunda. Garanti başlangıcı kabul tarihidir. Garanti kapsamındaki işe müdahale süresi yazılır.
14. Risk, sigorta ve mülkiyet
İnşa halindeki tekne ve malzeme için tersanenin inşa sigortası ve sigorta bedeli yazılır. Mülkiyetin hangi aşamada geçtiği, teknenin boyutu uygunsa inşa halindeki gemi siciline kaydı ya da gövde ve malzemenin tutanakla sahip adına ayrılması açıkça belirtilir. Tersanenin mali sıkıntısına karşı avans teminat mektubu istenir.
2. Kötü Niyet ve Suistimale Karşı Maddeler
Sektörde en sık yaşanan anlaşmazlıklardan çıkarılmış, sahibi ve yükleniciyi koruyan maddelerin tam listesi refit teklifi örneğinde. Hepsi bu teklif türü için de geçerlidir.
Yeni İnşaya Özgü Maddeler
Yeni inşada para, ürün ortaya çıkmadan ödenir. Refit ve onarım tekliflerinde bulunmayan şu maddeler bu yüzden inşa teklifinde ayrıca yazılır:
- Ağırlık taahhüdü: boş deplasman toleransı, aşılırsa bedel indirimi ve belirli eşikte ret hakkı; ölçüm yöntemi (tartım ya da meyil deneyi).
- Hız ve tüketim taahhüdü: yükleme durumu, deniz koşulu ve ölçüm yöntemiyle; aynı hat üzerinde gidiş-dönüş ortalaması.
- Sahibin tedarik ettiği ekipman: teslim tarihi, montaj arayüzü ve garantinin kimde olduğu.
- Tasarım ve kalıp hakları: çizimlerin ve kalıbın kime ait olduğu, aynı teknenin başkası için üretilip üretilemeyeceği.
- Teslim yeri: tersane iskelesi mi, sahibin limanı mı; teslim transferi dâhil mi.
3. Teklifte Kırmızı Bayraklar
Her teklifte geçerli genel uyarı işaretleri refit örneğinde. Bu teklif türünde ayrıca:
- Ağırlık ve hız taahhüdü olmayan teklif.
- Avansın teminatsız ve malzeme ayrılmadan ödenmesi.
- Kalıp ve tasarım haklarının yazılmaması.
- Teslim tarihinin "yaklaşık" yazılması, gecikme maddesinin olmaması.
4. Türkiye'de Uygulamada
Türkiye'deki tersane ve marina pratiğinde teklife ayrıca yazılacak kalemlerin (kur ve vergi, damga vergisi, tersane kalemleri, hapis hakkı, eser sözleşmesi) tam listesi refit teklifi örneğinde. Bu belge türü için öne çıkanlar:
- Mülkiyet: inşa halindeki gemi sicili ya da tutanakla malzeme ayırma.
- CE: Gezi Tekneleri Yönetmeliği; onaylanmış kuruluş ve teslim belgeleri.
- Kur: uzun inşa süresinde her hakedişin hangi günün kuruyla ödeneceği.
5. Uluslararası Kaynaklar ve Teamüller
Uluslararası kaynaklar ve teamüller refit teklifi örneğinde toplu olarak verilmiştir.
İlgili Sayfalar
Elinizdeki teklifi gönderin; eksik maddeleri ve riskleri yazılı olarak işaretleyelim.
💬 WhatsApp 📝 Yazılı teklif 📞 +90 501 5 SURVEY